De NVVE krijgt jaarlijks vele duizenden uiteenlopende vragen voorgelegd. In deze rubriek wordt er telkens één uitgelicht. Deze keer: Hoe zit het met een verzoek om euthanasie bij dementie? Kan ik op voorhand al waterdicht euthanasie regelen als ik later dementie krijg?

Euthanasie bij dementie is niet van tevoren te regelen. Met uw wilsverklaring geeft u aan wat u zou willen, maar u kunt daar geen rechten aan ontlenen. In het slechtste geval openbaart de dementie zich doordat u uw ziekte ontkent. Dan wordt de kans op euthanasie heel klein. Veel mensen vertrouwen desondanks op wilsverklaringen en willen wachten met euthanasie tot ze wilsonbekwaam zijn. Maar hoe langer u het uitstelt, hoe kleiner de kans wordt op euthanasie.

BENUT DE BEGINFASE. Dementie heeft als gevolg dat u minder beslisvaardig wordt. U gaat leunen op uw naasten. Betrek hen zo vroeg mogelijk, al bij uw eerste twijfels over dementie. Dan kunnen zij u steunen bij het nemen van een beslissing. Zo weten zij later dat ze er alles aan hebben gedaan om te voorkomen dat u ongelukkig in het verpleeghuis belandt. 

VRAAG EEN NAASTE ALS ‘REGIE­ASSISTENT’. Bij afnemend organisatie­vermogen is volledige eigen regie over het levenseinde onhaalbaar. Een regieassistent kan u ondersteunen. Bijvoorbeeld door toe te werken naar een vroege diagnose, het bijhouden van afspraken, het voorkomen van zinloze behandelingen, het filmen van hoe u over het levenseinde spreekt en het formuleren en geregeld bijstellen van uw schriftelijke euthanasieverzoek. 

ZOEK TIJDIG EEN ARTS die in principe bereid is om met u een euthanasietraject in te gaan. Vraag geen garanties, want die kan de arts niet geven. 

WERK TOE NAAR HET JUISTE MOMENT. Maak duidelijke afspraken met de arts over hoe vaak u samen met uw regieassistent komt praten over het beste moment voor euthanasie. 

VERLANG GEEN ONMOGELIJKE TOE­ZEGGINGEN. Laat uw naasten niet beloven dat zij u nooit zullen laten opnemen in een verpleeghuis. Soms is er gewoon geen andere keuze. In een crisissituatie, bijvoorbeeld door plotselinge verwardheid bij koorts, is euthanasie niet mogelijk omdat er op dat moment geen sprake kan zijn van een vrijwillig en weloverwogen verzoek. 

MAAK GEZAMENLIJK EEN PLAN B. Euthanasie bij wilsonbekwaamheid mag alleen bij een schriftelijk euthanasieverzoek én actueel, zichtbaar lijden. Bespreek met uw arts en naasten wat u zou willen als euthanasie onverhoopt niet meer haalbaar is. Zijn er opties om behandelingen te stoppen? 

VRAAG EUTHANASIE VOORDAT U NAAR HET VERPLEEGHUIS MOET. Bij dementie is euthanasie mogelijk als u tenminste daadwerkelijk lijdt onder het vooruitzicht van de toekomstige teloorgang. U maakt de beste kans op euthanasie als u nog inzicht heeft in uw eigen situatie. •

VRAAG HET AAN DE NVVE

De NVVE krijgt jaarlijks vele duizenden uiteenlopende vragen voorgelegd. In deze rubriek wordt er telkens één uitgelicht. Deze keer: Hoe zit het met een verzoek om euthanasie bij dementie? Kan ik op voorhand al waterdicht euthanasie regelen als ik later dementie krijg?

Euthanasie bij dementie is niet van tevoren te regelen. Met uw wilsverklaring geeft u aan wat u zou willen, maar u kunt daar geen rechten aan ontlenen. In het slechtste geval openbaart de dementie zich doordat u uw ziekte ontkent. Dan wordt de kans op euthanasie heel klein. Veel mensen vertrouwen desondanks op wilsverklaringen en willen wachten met euthanasie tot ze wilsonbekwaam zijn. Maar hoe langer u het uitstelt, hoe kleiner de kans wordt op euthanasie.

BENUT DE BEGINFASE. Dementie heeft als gevolg dat u minder beslisvaardig wordt. U gaat leunen op uw naasten. Betrek hen zo vroeg mogelijk, al bij uw eerste twijfels over dementie. Dan kunnen zij u steunen bij het nemen van een beslissing. Zo weten zij later dat ze er alles aan hebben gedaan om te voorkomen dat u ongelukkig in het verpleeghuis belandt. 

VRAAG EEN NAASTE ALS ‘REGIE­ASSISTENT’. Bij afnemend organisatie­vermogen is volledige eigen regie over het levenseinde onhaalbaar. Een regieassistent kan u ondersteunen. Bijvoorbeeld door toe te werken naar een vroege diagnose, het bijhouden van afspraken, het voorkomen van zinloze behandelingen, het filmen van hoe u over het levenseinde spreekt en het formuleren en geregeld bijstellen van uw schriftelijke euthanasieverzoek. 

ZOEK TIJDIG EEN ARTS die in principe bereid is om met u een euthanasietraject in te gaan. Vraag geen garanties, want die kan de arts niet geven. 

WERK TOE NAAR HET JUISTE MOMENT. Maak duidelijke afspraken met de arts over hoe vaak u samen met uw regieassistent komt praten over het beste moment voor euthanasie. 

VERLANG GEEN ONMOGELIJKE TOE­ZEGGINGEN. Laat uw naasten niet beloven dat zij u nooit zullen laten opnemen in een verpleeghuis. Soms is er gewoon geen andere keuze. In een crisissituatie, bijvoorbeeld door plotselinge verwardheid bij koorts, is euthanasie niet mogelijk omdat er op dat moment geen sprake kan zijn van een vrijwillig en weloverwogen verzoek. 

MAAK GEZAMENLIJK EEN PLAN B. Euthanasie bij wilsonbekwaamheid mag alleen bij een schriftelijk euthanasieverzoek én actueel, zichtbaar lijden. Bespreek met uw arts en naasten wat u zou willen als euthanasie onverhoopt niet meer haalbaar is. Zijn er opties om behandelingen te stoppen? 

VRAAG EUTHANASIE VOORDAT U NAAR HET VERPLEEGHUIS MOET. Bij dementie is euthanasie mogelijk als u tenminste daadwerkelijk lijdt onder het vooruitzicht van de toekomstige teloorgang. U maakt de beste kans op euthanasie als u nog inzicht heeft in uw eigen situatie. •

VRAAG HET AAN DE NVVE